نام شناسی و ریشه واژه ها
اگر كسانی كه نمی دانند خاموش باشند و نظری ندهند؛ هیچ اختلافی پدید نمی آید.
درباره وبلاگ


*پژوهشگر در زمینه ریشه یابی نامها و واژه ها

مدیر وبلاگ : عادل اشکبوس
نظرسنجی
آگاهی ها و نگاشته های این تارنما از نگاه شما چگونه می باشد ؟






چهارشنبه 1391/06/22 :: نویسنده : عادل اشکبوس

 برخی را باور این است که نماز از مصدر نمیدن به معنی خم شدن و تعظیم کردن است . در کردی فَهلَوی یا فیلی  فعل «بِنَم » به معنی « خم کن » هنوز به کار می رود . و می گویند «نماز »بن مضارع «نمیدن »است .

ببینیم در لغتنامه دهخدا در باره ی نمیدن چه آمده است .

نمیدن . [ ن َ دَ ] (مصدر است  ) میل کردن . توجه نمودن . ۞ (برهان قاطع) (ناظم الاطباء) : 
کارم شهوی و غضبی بود شب و روز
بر خویشتن از عجب و تکبر بنمیدم .

خواجه نصیرالدین طوسی .


وقت مرگ آید در آن سو می نمی 
چون که دردت رفت پس چون اعجمی .

مولوی .


 

برخی نیز می گویند : نماز (نه + ماز ) است و ماز یعنی پیچ و خم و نماز یعنی پیچ و خم ندارد .بلکه راه راستی به سوی خداست . من این سخن را بیشتر می پسندم .

اما گروه دیگر می گویند :  در زبان پارسی باستان ( دوره‌ی ساسانیان) ، نماز عبارت بود از کرنش و نیایشی كه فرودستان  نسبت به بالادستان و ایزدان انجام می‌دادند این واژه در متون دینی باستان «نماچ» تلفظ شده. برابر  آنچه در كتاب «مینوی خرد» آمده است ،نماز در برابر ایزدان در سه زمان«سه‌پاس» انجام می‌گرفت كه عبارت بودند از بامداد، نیمروز، و ایوار( غروب). شاید واژه «سپاس» كه امروز در زبان ما رایج است ریشه در همان «سه‌پاس» داشته باشد. این‌هم كه ما ایرانیان نمازهای پنج‌گانه را در سه نوبت می‌خوانیم شاید بی‌ارتباط با این ریشه تاریخی نباشد.





نوع مطلب : ریشه یابی چند واژه، 
برچسب ها : ریشه یابی نماز، ریش یابی کلمه نماز، ریشه شناسی نماز، ریشه شناسی کلمه نماز، نماز یعنی چه، نماز به چه معنی است، نماز چیست، معنی نماز چیست، ریشه کلمه نماز چیست، ریشه اسم نماز، ریشه سپاس، ریشه یابی کلمه سپاس،
لینک های مرتبط :
یکشنبه 1393/10/28 ساعت 22 و 31 دقیقه و 16 ثانیه
ممنون و سپاسگزار
چهارشنبه 1393/10/10 ساعت 09 و 42 دقیقه و 32 ثانیه
ممنون از وبلاگ خوبتون
دوشنبه 1393/09/17 ساعت 21 و 06 دقیقه و 54 ثانیه
سلام سپاس از توضیحات خوبتون
نماز: نم+ از نم: خم شدن از: پسوند مکان است به معنای محل پس نماز یعنی جای خم شدن. واژه شیراز هم به همین شکل ترکیب یافته: محل شیر
یکشنبه 1393/04/1 ساعت 01 و 06 دقیقه و 34 ثانیه
خواهشمند است که درباره ریشه واژه "دین" نیز گفتمان کنید.

آیا "دین" در عربی، بدهی با تاوان می باشد؟
عادل اشکبوسخیر din با dayn فرق دارد
پنجشنبه 1392/11/10 ساعت 00 و 27 دقیقه و 57 ثانیه
نماز از دو جزئ:نم(خم شدن ،در زبان لکی)+از(نیاز)تشکیل شده وجمعا یعنی خم شدن از روی نیاز واحتاج به مسایل معنوی.
جمعه 1392/09/29 ساعت 07 و 53 دقیقه و 03 ثانیه
نماز از دو واژه‏>‏‏‏>‏نما‏(نشان دادن/ آشکار ساختن‏)‏ و "ج‏"‏ پسوند نسبت تشکیل یافته و در حقیقت میتوان گفت تلفظ اصلی آن نماج یا نماچ بوده که "ج‏"‏ به‏"‏ ز‏"‏ تغییر یافته !
هر چند امروزه در زبان فارسی پسوند نسبت "ی‏"‏ میباشد‏( مانند >>ا یرانی‏‏=ایران+ی‏/آلمانی‏=آلمان+ی/و ...‏)‏
اما هنوز تات‏(آ ذری‏)‏ زبانان آذربایجان از پسوند "ج‏"‏ بجای "ی‏"‏ استفاده می نمایند. از آنجایی که بسیاری از واژه های اوستایی امروزه در زبان تاتی کار برد دارد و با توجه به سابقه چند هزار ساله زبان تاتها در آذربایجان و اعتقاد بعضی از مورخین مبنی بر اینکه خاستگاه زرتشت آذربایجان بوده، میتوان ادعا کرد که کلمه نماز همان نماج به معنی نشان دادن و ابراز نمودن ایمان به پروردگارباشد 
جمعه 1392/09/1 ساعت 19 و 36 دقیقه و 37 ثانیه
عزیز دلم
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
خیلی مسخره












نبود
یکشنبه 1392/06/10 ساعت 10 و 22 دقیقه و 11 ثانیه
با سپاس فراوان از مطالب ارزندهی تان . ایزد یاور اندیشه ی تان باد
پنجشنبه 1392/03/2 ساعت 18 و 04 دقیقه و 26 ثانیه
ببخشید مگه mazzیک کلمه انگلیسی نیست؟؟؟ یعنی ممکنه یک کلمه پارسی کهن از کلمه ای انگلیسی گرفته شده باشه؟
عادل اشکبوسbrother
و برادر در فارسی و انگلیسی هم مانند هم هستند
کسی از کسی نگرفته
ماز نیز مانند برادر است و ریشه انگلیسی و فارسی یکی است لذا برخی کلماتشان شبیه است
یکشنبه 1391/12/6 ساعت 22 و 59 دقیقه و 31 ثانیه
باسلام خدمت شمااستادمحترم.مطالب وبلاگتون خیلی ارزشمندبود.من لیسانس ادبیات هستم وتاحالااین مطالب اموزنده رونه دردانشگاه ونه هیچ کتابی نخوندم. ازاطلاعات مفیدتون ممنونم.
پنجشنبه 1391/10/21 ساعت 03 و 14 دقیقه و 57 ثانیه
واژه نماز با کلمه ی نمز در لکی به معنی کوتاه و کوتاه شدن و خم شدن همریشه است. میتوانید به جلد اول نامه باستان کزازی مراجعه فرمایید
چهارشنبه 1391/09/22 ساعت 04 و 52 دقیقه و 19 ثانیه
بادرودوخسته نباشید
استادگرانقدر.نمازدرآیین زردشتی در5زمان خوانده میشودنه در3زمان . درکتاب خرده اوستا.پنج زمان رابه ترتیب زیراعلام کرده ..
گاه اول .. بامداد
گاه دوم ..نیمروز
گاه سوم ..عصرتاآغازشب
گاه چهارم ..نیمشب
گاه پنجم ..سپیده دم
ارتباطی هم به سپاس ندارد.. اگرنیازباشدعین واژه های اوستایی پنج گاه رابرایتان بنویسم ...
جمعه 1391/09/10 ساعت 12 و 42 دقیقه و 58 ثانیه
سلام استاد گرامی
از مطالعه وبلاگ ارزشمندتان بسیار خرسند شدم.
متشکرم
جمعه 1391/07/14 ساعت 22 و 51 دقیقه و 44 ثانیه
سپاس .

شاد باشید ...
یکشنبه 1391/06/26 ساعت 18 و 23 دقیقه و 11 ثانیه
به نظر میرسد ریشه نماز از ناماسته سنسکریت به معنای تعظیم کردن باشد.
در هندی ناماسته کلمه ای برای دادن سلام هست.
یکشنبه 1391/06/26 ساعت 12 و 05 دقیقه و 35 ثانیه
سلام
واقعا مفید و جالب ...
دوشنبه 1390/12/15 ساعت 17 و 45 دقیقه و 53 ثانیه
در زبان ترکی باستان به رکوع " یوکونمک " می گویند (دیوان لغات الترک ، سنگ نوشته های اورخون-یئنی سئی)
سه شنبه 1390/06/22 ساعت 20 و 47 دقیقه و 01 ثانیه
kheili mamnoon...
پنجشنبه 1390/03/26 ساعت 21 و 37 دقیقه و 48 ثانیه
shenide boodam ke salavat ferestadan vaghti bargh miad ham rishe dar gozashte iranian dashte ....
age eslam tavasot iran pazirofte shode chera namaze 5gane ro bayad dar 3pas be ja biaran?
عادل اشکبوسبخش نخست سخن شما درست است
بخش دوم نیز با توجه به اینکه خود سپاس از سه + پاس درست شده اشاره به نمازهای سه گانه است که ما برابر عادت در سه وقت به جا می آوریم .
دوشنبه 1389/09/15 ساعت 11 و 03 دقیقه و 19 ثانیه
سلام
مرسی از مطلبت
موفق باشی
جمعه 1389/09/5 ساعت 11 و 35 دقیقه و 09 ثانیه
سلام. دستتون درد نکنه. واقعا مطالبتون جالبه.
ولی چرا یهو اینقدر پست میکنین؟
خوبه مثلا روزی یه بار یه پست جدید بذارین تا ما اینقدر حرص نخوریم به خاطر اینکه نمیتونیم همشو ببخونیم.
سپپپپپپپپپپپپپپاس
ایزد نگهدارتان
عادل اشکبوساینا جدید نیستند 900 پست دارم چند تا را اصلاح کردم جلوتر آوردم .
پنجشنبه 1389/08/13 ساعت 16 و 45 دقیقه و 29 ثانیه
به نظر من نماز از دو قسمت تشکیل شده است: ن (علامت نفی)و ماز به معنای بزرگی می باشد نماز یعنی نابزرگی یعنی کوچکی یعنی بنده گی
با سپاس حبیب جلیلیان
عادل اشکبوسسپاس از ابراز دیدگاه زیبا و هنرمندانه تان
یکشنبه 1389/07/4 ساعت 10 و 08 دقیقه و 00 ثانیه
استاد خیلی جالب نوشته اید . من عاشق سایت ارزنده شما شدم . خیلی دوست داشتم چنین مطالبی را بدانم ولی در دوره کارشناسی با اینکه رشته ام نیز ادبیات فارسی بود کمتر چنین چیزهایی را خواندم .
حقش بود شما در گروه فارسی بودید نه در گروه عربی
عادل اشکبوستشکر
سه شنبه 1389/05/26 ساعت 13 و 49 دقیقه و 25 ثانیه
سلام دوست عزیز
در زبان هندی نیز نماز به معنای خم شدن و تعظیم هنوز به کار می رود.
عادل اشکبوسجالبه نمی دانستم . البته در کردی نمیدن به معنی خم کردن هست.
نَمانه یعنی آنرا خم کرد.
دوشنبه 1389/03/17 ساعت 06 و 27 دقیقه و 03 ثانیه
کوردی نویژ منیژه(محل نماز)
جمعه 1389/02/3 ساعت 11 و 58 دقیقه و 48 ثانیه
خیلی باحالی عادل خان
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نظرات پس از تایید نشان داده خواهند شد.


پیوندهای روزانه
پیوندها
آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
X بستن تبلیغات




شمارنده سایت